Zima to dla osób noszących soczewki najtrudniejszy sezon w roku. Rano mróz i wiatr, w biurze suche powietrze z kaloryferów, wieczorem ekran telefonu. Do tego przeziębienia, katar i chusteczki, które co chwilę lądują przy twarzy. Soczewki znoszą to różnie, a wiele osób dopiero w styczniu odkrywa, że nie ma pod ręką żadnych aktualnych okularów.
W tym poradniku wyjaśniamy, kiedy możesz spokojnie nosić soczewki zimą, kiedy trzeba je zdjąć od razu i jak przejść przez sezon infekcji bez podrażnionych oczu.
Czy można nosić soczewki przy przeziębieniu?
Przy samym przeziębieniu bez objawów ze strony oczu soczewki zwykle można nosić, ale przy katarze i gorączce lepiej zrobić przerwę albo przejść na soczewki jednodniowe. Oczy są wtedy suchsze, a ręce częściej dotykają twarzy. Jeśli oko jest czerwone, łzawi z wydzieliną lub boli, zdejmij soczewki od razu.
Przeziębienie samo w sobie nie jest przeciwwskazaniem do soczewek. Problem tworzą okoliczności: gorączka i niektóre leki na przeziębienie mogą wysuszać oczy, zatkany nos sprawia, że łzy gorzej odpływają, a Ty więcej czasu spędzasz w przegrzanym mieszkaniu. Soczewka na suchym oku szybciej się zabrudza i mocniej uwiera.
Katar, kichanie i pocieranie oczu – dlaczego ryzyko rośnie
W czasie przeziębienia ręce co chwilę wędrują do nosa, a potem do oczu. Każde poprawienie soczewki brudnymi palcami to prosta droga dla bakterii i wirusów. Do tego dochodzi pocieranie oczu, gdy swędzą lub łzawią, co może przesunąć soczewkę i podrażnić rogówkę. Jeśli przy przeziębieniu nosisz soczewki, myj ręce częściej niż zwykle i nie poprawiaj soczewki bez potrzeby.
Soczewki jednodniowe w sezonie infekcji
Soczewki jednodniowe zakładasz rano i wyrzucasz wieczorem, więc nie przenosisz drobnoustrojów z dnia na dzień. Nie potrzebujesz pojemnika ani płynu, które przy niedokładnej pielęgnacji same stają się źródłem zakażenia. Dla wielu osób to najwygodniejsze rozwiązanie właśnie na zimę, także jako zapas na dni, gdy oczy potrzebują więcej ochrony.
Zimą najczęściej widzę dwa scenariusze: ktoś nosi soczewki mimo czerwonego oka, bo nie ma okularów, albo ktoś przez całe przeziębienie dolewa płyn do starego pojemnika. Obu da się łatwo uniknąć. Wystarczy mieć aktualne okulary w zapasie i opakowanie jednodniówek na gorsze dni – mówi Łukasz Sławiński, optometrysta LOOKASZ OPTYK.
Kiedy zdjąć soczewki natychmiast – objawy alarmowe
Soczewki trzeba zdjąć od razu przy bólu oka, zaczerwienieniu, wydzielinie, nadwrażliwości na światło lub nagłym pogorszeniu widzenia. To mogą być objawy zapalenia spojówek lub rogówki, które u osób noszących soczewki wymagają szybkiej konsultacji. Nie zakładaj soczewek ponownie, dopóki objawy nie miną.
Zdejmij soczewki i skontaktuj się ze specjalistą, jeśli zauważysz:
ból oka – szczególnie taki, który nie mija po zdjęciu soczewki,
zaczerwienienie – wyraźnie przekrwione białko oka,
wydzielinę – ropną lub śluzową, sklejone rzęsy po przebudzeniu,
światłowstręt – trudność z patrzeniem na światło,
pogorszenie widzenia – nagłe rozmycie obrazu, którego nie poprawia mruganie.
Przy czerwonym oku i bólu u osoby noszącej soczewki nie warto czekać „aż samo przejdzie”. Zapalenie rogówki rozwija się szybciej niż zwykłe podrażnienie i wymaga oceny lekarza. Więcej o tym, jak odróżnić objawy infekcji i kiedy iść do lekarza, przeczytasz w artykule o tym, jak grypa, przeziębienie i ból oczu łączą się ze sobą. Jeśli zmiana pojawiła się na powiece, sprawdź też, czy to jęczmień czy gradówka.
Zapalenie spojówek a soczewki – kiedy możesz do nich wrócić
W czasie leczenia zapalenia spojówek soczewki trzeba odstawić. Wrócić do nich można dopiero po zakończeniu leczenia, gdy oko nie jest już zaczerwienione, i po kontroli u lekarza. Soczewki noszone podczas infekcji oraz pojemnik najlepiej wyrzucić i zacząć od nowej pary.
Pokusa, żeby założyć soczewki „na chwilę”, bo wypada ważne spotkanie, jest zrozumiała. Soczewka na zainfekowanym oku działa jednak jak opatrunek, pod którym drobnoustroje mają świetne warunki. Może też utrudniać działanie leczenia zaleconego przez lekarza. Kilka dni w okularach to niewielka cena za to, żeby infekcja nie wróciła.
Co zrobić z soczewkami, pojemnikiem i płynem po infekcji
Po zapaleniu spojówek zacznij od czystej karty:
soczewki jednodniowe – wyrzuć wszystkie, które były w użyciu w czasie infekcji,
soczewki miesięczne lub dwutygodniowe – najbezpieczniej wyrzucić parę noszoną podczas infekcji i otworzyć nową,
pojemnik – wymień na nowy, bo to w nim drobnoustroje przetrwają najdłużej,
płyn – sprawdź datę ważności i otwarcia; jeśli butelka stała otwarta przy umywalce, zacznij nową,
kosmetyki do oczu – tusz i kredkę używane w czasie infekcji lepiej wymienić.
Okulary zapasowe – dlaczego każdy, kto nosi soczewki, ich potrzebuje
Okulary zapasowe pozwalają zrobić przerwę od soczewek bez rezygnowania z ostrego widzenia, np. podczas infekcji, przy podrażnieniu oka albo wieczorem po długim dniu. Powinny mieć aktualną korekcję, bo stare okulary sprzed kilku lat często nie dają już komfortu. To podstawowe wyposażenie każdej osoby noszącej soczewki.
Wiele osób trzyma w szufladzie okulary z czasów studiów albo pierwszej pracy. Wada wzroku przez ten czas się zmieniła, więc takie okulary męczą i zniechęcają do noszenia. Efekt jest przewidywalny: przy pierwszym podrażnieniu i tak zakładasz soczewki. Aktualne okulary w zapasie rozwiązują ten problem, a przy okazji dają oczom odpoczynek każdego wieczoru. Jeśli chcesz dobrać do nich coś, co polubisz, zobacz nasze oprawki okularowe w Krakowie.
Suche powietrze, ogrzewanie i mróz – jak soczewki znoszą zimę
Ogrzewanie i niska wilgotność w pomieszczeniach wysuszają oczy, a mróz i wiatr na zewnątrz wywołują łzawienie. U osób noszących soczewki objawia się to uczuciem piasku pod powiekami i dyskomfortem pod koniec dnia. Pomagają wietrzenie, nawilżanie powietrza, krople przeznaczone do soczewek oraz przerwy od ekranu.
W domu i w biurze
Kaloryfery i klimatyzacja potrafią obniżyć wilgotność powietrza do poziomu, przy którym łzy odparowują szybciej, niż oko je produkuje. Soczewka traci wtedy wilgotność i zaczyna uwierać. Co możesz zrobić:
wietrzenie – kilka razy dziennie przez kilka minut,
nawilżanie – nawilżacz powietrza lub naczynie z wodą przy kaloryferze,
temperatura – niższa o stopień lub dwa robi różnicę,
picie wody – nawodniony organizm łatwiej utrzymuje film łzowy,
przerwy od ekranu – przy monitorze mrugamy rzadziej, więc co jakiś czas spójrz w dal i świadomie pomrugaj,
krople nawilżające – wyłącznie takie, które producent dopuszcza do stosowania z soczewkami; najlepiej dobierz je ze specjalistą.
O tym, jak suche powietrze, wiatr i zmiany pogody wpływają na wzrok, piszemy szerzej w artykule czy pogoda może wpływać na wzrok.
Na zewnątrz: mróz, wiatr, smog
Soczewki nie zamarzają na oku, bo utrzymuje je ciepło ciała i łzy. Mroźny wiatr wysusza jednak powierzchnię oka i wywołuje odruchowe łzawienie, przez które soczewka może się przesuwać. Okulary, także przeciwsłoneczne, działają tu jak bariera przed wiatrem. W dni ze smogiem lepiej sprawdzają się soczewki jednodniowe, bo zanieczyszczenia nie gromadzą się na nich przez kolejne dni. Na nartach i łyżwach gogle chronią oczy przed wiatrem i wysuszeniem, więc z soczewkami jeździ się w nich wygodniej.
Higiena soczewek w sezonie infekcji – zasady, które naprawdę chronią oczy
Najważniejsze zasady to mycie i suszenie rąk przed każdym dotknięciem soczewek, brak kontaktu soczewek z wodą, świeży płyn zamiast dolewania do starego i wymiana pojemnika co najmniej co trzy miesiące. Nie śpij w soczewkach, chyba że specjalista wyraźnie na to pozwolił. Zimą te nawyki mają jeszcze większe znaczenie.
Zasady, które warto stosować codziennie:
ręce – myj je i dokładnie susz przed założeniem i zdjęciem soczewek,
woda – żadnego płukania soczewek ani pojemnika wodą z kranu i żadnych soczewek pod prysznicem; w wodzie żyje m.in. ameba Acanthamoeba, która może wywołać ciężkie zapalenie rogówki,
płyn – zawsze świeży, nigdy dolewany do resztek z poprzedniego dnia,
pojemnik – codziennie przepłukany płynem i suszony do góry dnem, wymieniany co najmniej co trzy miesiące,
sen – nie śpij w soczewkach, nawet „na chwilę” w czasie choroby,
termin wymiany – soczewka miesięczna to 30 dni od otwarcia, nie 30 dni noszenia.
Ogólne zasady doboru i pielęgnacji soczewek omówiliśmy w poradniku soczewki kontaktowe – dla kogo, jakie i jak o nie dbać.
Kontrola soczewek w LOOKASZ OPTYK
Jeśli zimą Twoje soczewki uwierają bardziej niż zwykle, oczy szybko się męczą albo po infekcji nie wiesz, czy możesz do nich wrócić, przyjdź na kontrolę. Sprawdzimy, jak soczewka układa się na oku, w jakim stanie jest powierzchnia oka i czy obecny rodzaj soczewek nadal jest dla Ciebie najlepszy.
Na miejscu mamy soczewki jednodniowe, więc możesz od razu wyjść z zapasem na sezon infekcji. Jeśli dopiero zaczynasz przygodę z soczewkami, umów dobór soczewek kontaktowych, podczas którego nauczymy Cię też ich zakładania i zdejmowania. Pracujemy bez pośpiechu, więc o wszystko możesz zapytać na spokojnie.
Umów kontrolę soczewek online – wybierz termin, zanim sezon przeziębień rozkręci się na dobre.
